| دفترچه

اسحاق بن راهویه رحمه الله با زنی اهل مرو خراسان ازدواج کرد که صاحب چندین کتاب نایاب از امام شافعی رحمه الله بود.

ْ

‏اسحاق بن راهویه هرگز با ایشان ازدواج نمی کرد مگر بخاطر آن کتاب ها!

ْ

منبع:[تاریخ المکتبات الإسلامیة للکتانی]

ازش پرسیدم خونتون با مسجد چقدر فاصله داره ؟

گفت:  از مسیری که میرم ۱۸۰ "سبحان الله" و از مسیری که بر می گردم ۲۱۲ "الحمدلله".

فهمیدم که افراد خاص واحد اندازه گیری خاصی دارند .

عالم برجسته اسلام فضیل بن عیاض رحمه الله فرزندش علی را در حالی دید که با گوشه لباسش در حال تمیز کردن کفه ترازوی دکانش بود

از او پرسید: برای چه زود به زود چنین کاری را هی تکرار میکنی؟

گفت: تاکه غبار راه و جاده را برای مسلمانان وزن نکنم

فضیل از شدت حرص پسرش بر امانت در میزان و ترازو به گریه افتاد.

الله متعال از او و پسرش راضی باد

مختصر تاریخ دمشق

یحیى بن معاذ رحمه الله:

"ان للتوحيد نورا وللشرك نارا و ان نور التوحيد احرق سيآت الموحدين كما ان نار الشرك أحرقت حسنات المشركين."

«توحید نور دارد و شرک آتش دارد؛ نورِ توحید بدی‌های یکتاپرستان را می‌سوزاند، همان‌طور که آتشِ شرک خوبی‌های مشرکین را می‌سوزاند.»

روح البیان، إسماعيل حقي، ج ۶، ص ۱۰۳.

امام حسن بصری رحمه الله:

"این که بابی از علم را فرابگیرم برایم دوست داشتنی تر است از دنیا، و آنچه در آن است."

زوائد الزهد از امام أحمد ۱۵۴۰

امام ابن رجب رحمه الله:

"بوی اخلاص همانند بوی مشک و عنبر خالص است و هر چه این بو با لباس تقوا و اخلاص پنهان شود عطر و بویش ماندگار تر و دل نوازتر خواهد بود، اما بوی ریا همانند دود هیزم است در هوا اوج می گیرد سپس اثری از آن باقی نمی ماند جز بوی بدی که در هوا پخش می کند."

قال ابن رجب رحمه الله :

رائحة الإخلاص کرائحة البخور الخالص، کلما قوی ستره بالثیاب، فاح وعبق بها ورائحة الریاء کدخان الحطب، یعلو إلى الجو ثم یضمحل وتبقى رائحته الکریهة.

مجموع الرسائل (٧٥٨)

عبدالله بن مسعود رَضِیَ اللهُ عَنهُ:

«إِنَّکَ مَا کُنْتَ فِی صَلاةٍ فَإِنَّکَ تَقْرَعُ بَابَ الْمَلِکِ وَمَنْ یُکْثِرُ قَرْعَ بَابِ الْمَلِکِ یُوشِکُ أَنْ یُفْتَحَ لَهُ

«تا زمانی که در نماز هستی انگار بر دروازه‌ی پادشاه حلقه می‌زنی و هرکس که بیشتر حلقه بر در بزند، امید است که در، به روی او گشوده شود

آنگاه به بنده اجازه‌ی سخن‌گفتن داده می‌شود، او نیز خویشتن را خاضعانه به آستانه‌ی او خواهد انداخت، در همان حال بایستی خود را از کلیه‌ی توانمندی‌هایش برهاند و به حول و قوه‌ی الهی پناه برد.

 به روایت طبرانی، فی الکبیر و رجاله رجال الصحیح، مجمع الزوائد: ج ۲، ص ۲۵۸.

‌ هر وقت قصد اصلاح حقیقی یک زن را داشتید، پیش از آن‌ که حجابِ عفّت و حیاء را از چهرۀ او بردارید، تلاش کنید حجابِ جهل را از عقل و اندیشه‌ او کنار زنید.

چون این نوع حجاب علّتِ عقب ماندگی اوست، امّا پوشش اسلامی که به زن‌ها آن‌ هم در زمان پیشرفت‌ و عزّت‌شان ضرر نرسانده است، در گذشته دخترانِ بغداد، قُرُطبه و بجایه در علم و دانش به مقاماتِ عالیه‌ای رسیدند، در حالیکه باحجاب و پاک‌دامن بودند.

پس نمی‌دانم امروزه چه چیزی شما را قبل از هر چیزی به نمایان کردن دست و صورت فرا می‌خواند؟!

ابن بادیس رحمَهُ الله

مجله الشهاب،شمارۀ ۵  (۱۳۴۸ه-۱۹۲۹م)

سفیان ثوری رحمه الله:

"هر کس که تو را دعوت داد و تو از اینکه قلب و دین تو را فاسد کند ترسیدی …

 "پس او را اجابت نکن"

حلیة الاولیاء

عبدالله أبا بطین رحمه الله:

و برای اولی الامر فقط می توان دعای خیر کرد .مدح و ستایش نمی شود بالاخص برای آنچه که در او نیست.

و آنهایی که در خطبه ها مدح می شوند همان کسانی هستند که دین را می میرانند، به همین دلیل مداحان اولی الامر به خطا رفته اند.

[رسائل وفتاوى أبابطین:١٧١]

امام ابن حجر رحمه الله:

الله برای دوستانش هنگام سختی خروجی قرار داده است؛ و زمان رسیدن این خروج را در بعضی از آنها به تأخیر می اندازد تا آراسته شوند و برایشان ثواب بیشتری باشد.

فتح الباری ۴۸۳/۶

مجاهد رحمه الله فرمود:

«انسان کم رو و خجل و انسان متکبر و مغرور، علم یاد نمی گیرند».

«البخاری- الفتح» (۱/ ۲۷۶)

عبدالملک بن عبدالحمید میمونی:

بیاد نمی آورم کسی را پاک لباستر، دقیق تر در تمیزی ریش، موی سر و موی بدن و نظیف تر و سفیدتر از احمد بن حنبل دیده باشم.

صفة الصفوة ۱/۴۸۰

مردی در نزدیکى امام حسن بصــری رحمه الله ( با صدای بلند ) گریـه می کرد:

حسن بصری فرمـود : یاران پیامبرﷺ (در دعا و نماز)  گریه می کردند در حالـی که کسی که کنارشان نشسته بود متـوجه نـمی شد..!!

▪ حسن بصری در زمان خلافت عمر بن خطاب رضی الله عنه متولد شده و سال ١١٠ هجرى وفات کرد.

[ الإخلاص والنیة ٣٥ ]

از حمدون بن القَصّار پرسیده شد: «چرا سخنِ پیشینیانِ نیک از سخن ما (اثرگذارتر) و سودمندتر است؟»

گفت:

"لأنهم تكلموا لعز الإسلام ونجاة النفوس ورضا الرحمن، ونحن نتكلم لعز النفوس وطلب الدنيا ورضا الخلق."

«زیرا آنان برای عزّت و سربلندی اسلام و جلب خشنودی خدای رحمان سخن می‌گفتند،
و ما برای عزّت نفسِ خود، طلب دنیا و جلب رضایت مردم سخن می‌گوییم.»

صفة الصفوة، ج ۲، ص ۳۱۳–۳۱۴.

حمیدی گفته است، روزی امام شافعی حدیثی را روایت فرمود و من به او گفتم خودت نیز به آن عمل خواهی کرد؟ 

امام شافعی در پاسخ فرمودند وقتیکه من حدیثی را از پیامبر نقل کنم و خود به آن عمل نکنم، انگار که از معبد یهودیان خارج شده ام یا گردنبند مسیحیان به گردن آویخته ام.

حلیة الأولیاء، ۹/ ۱۰۶، و سیر أعلام النبلاء، ۱۰/ ۳۴.

در موردی دیگر از امام سؤال شد و ایشان نیز در پاسخ به حدیث پیامبر - صلى الله علیه وسلم - استناد نمودند و فرد سائل به او گفت آیا خودت نیز اینگونه رفتار خواهی کرد؟

سپس امام شافعی از شدت عصبانیّت به خود لرزید و گفت ای فلان، کدامین زمین مرا جای خواهد داد و کدامین آسمان مرا تحت پوشش خواهد گرفت، آنگاه که من حدیثی را از پیامبر نقل کنم و خود به آن عمل ننمایم.

الفقیه والمتفقه ۱/ ۱۵۰، و صفة الصفوة ۲/ ۲۵۶.

صیادی در روزی طوفانی گنجشک‌ها را شکار می‌کرد و باد باعث می‌شد گرد و خاک به چشم او رود و از آن اشک جاری شود. آن صیاد همین که گنجشکی را می‌گرفت بالش را می شکست و در کیسه می‌انداخت. مردی که این صحنه را می‌دید به دوستش گفت: چه دل‌رحم است! نمی‌بینی از چشمش اشک فرو می‌ریزد! دوستش به او گفت: به اشک چشمانش نگاه نکن، به کار دستش نگاه کن!

عبدالله بن عباس رَضِیَ اللهُ عَنهُما فرمود: «رحمتِ الله بر ابوالحسن (یعنی امام علی) باد! قسم به الله! ایشان پرچم هدایت درتاریکی‌های شب و نور رهروان بود، دعوت دهنده به خطّ مستقیم، مفسّر قرآن، واعظ و پیوسته ناصح بود.»

ابن سعد از ابوهریره رضی الله عنه تخریج نموده که عمر نسبت به علی رَضِیَ اللهُ عَنهُما فرمود: «ایشان قاضی ماست.»

حاکم از  ابن مسعود رَضِیَ اللهُ عَنهُ تخریج نموده که ایشان فرمود: «قاضی‌ترین اهل مدینه سیّدنا علی بودند.»

هم‌چنین از ابن مسعود رضی الله عنه نقل کرده اند که فرمود: «همانا ما با هم گفتگو می‌کردیم که قاضی‌ترین اهل مدینه حضرت علی رضی الله عنه است.» 

البدایة والنهایة: ۲۹۲

ابو المظفر السمعانی رحمه الله فرمودند :

همانا حق به وسیله عزت  و دین با غربت و زمان انسانها را مورد امتحان و آزمایش قرار می‌دهد.

الانتصار لأصحاب الحدیث ۲۶/۱

امام ابو حنیفه رحمه الله فرمودند :

حکایات و داستان های علماء برایم از بسیاری فقه دوست داشتنی تر است زیرا که اخلاق و آداب خود آن قوم هستند

و مصداق آن از کتاب الله تعالی فرمایش الله است که فرمودند :

"اولئک الذین هدى الله فبهداهم اقتده "

آنان کسانی هستند که الله هدایت کرد پس هدایت آنان را سرمشق قرار ده. 

و فرمایش الله متعال :

"لقد کان فی قصصهم عبرة لأولی الالباب "

و در داستان های آنان عبرتی است برای خردمندان .

جامع بیان العلم و فضله