مالک بن دینار :
از امام حسن بصری پرسیدم کیفر و مجازات عالم چگونه است؟
فرمود: مرگ (و فساد) قلب
گفتم :
مرگ قلب چیست؟
فرمود:
به دست آوردن دنیا در مقابل عمل آخرت.
------------------------------------
عن مالک بن دینار، عن الحسن قال: قلت له: ما عقوبة العالم؟ قال: «موت القلب» ، قلت: وما موت القلب؟ قال: «طلب الدنیا بعمل الآخرة»
الزهد للإمام أحمد ص ۲۱۵
ابن مَسعود رضی الله عنه :
« همانا این قلب ها به مانند ظرف هستند، پس آنها را با قرآن پر کنید و غیر از قرآن با چیز دیگری پر نکنید! »
حلیة ٱلأولیاء (١/١٣١)
إمام نووی رحمه الله :
" بدان همانا مذهب وعقیده ی اهل سنت و آن کسانی که بر عقیده ی حق هستند از سلف وخلف،بر اینست که کسیکه با توحید بمیرد قطعا داخل بهشت می شود.
[شرح مسلم١/١٨٢]
سفیان بن عیینه رحمه الله:
عاقل کسی نیست که خیر و شر را از هم تشخیص می دهد، بلکه عاقل کسی است که اگر خیری را تشخیص داد، از آن تبعیت می کند، و اگر شری را فهمید از آن دوری می کند.
العقل و فضله لإبن ابی الدنیا ٥٦
شریح رحمه الله:
من دچار مصیبت میشوم و الله را برای آن مصیبت چهار بار حمد میگویم:
۱- حمدش میگویم که دچار مصیبتی بزرگتر نشدم.
۲- حمدش میگویم که توفیق صبر را به من عطا کرد.
۳- حمدش میگویم که به امید اجر و پاداش، توفیق گفتن «انا لله وانا الیه راجعون» به من عطا کرد.
۴- حمدش گویم که این مصیبت را در دینم قرار نداد.
[سیر أعلام النبلاء ۵/ ۵۲]
حسن بصری رحمه الله:
" گفته شده که : بهترین اخلاق مؤمنین : عفو و بخشش است .. "
[ الزهد لأحمد ۱۶۸۰ ]
امام علی بن ابی طالب(رضی الله عنه) :
آن کسی که مرتکب سخنِ زشت می شود، و فردی که آن را نشر می دهد، در گناه یکسانند..
[ الأدب المفرد للبخاری | ٣٢٤ ].
زبید یامی:
این سخن ابن مسعود مرا بیست سال ساکت (کمحرف) کرد:
هر که سخنش با رفتارش هماهنگ نیست خودش را تنبیه کرده است!
[عیون الأخبار: ۲/ ۱۹۵]
اگر کسی از دیگری به نیکی یاد کند، آن خیر و نیکی، به وی باز میگردد..
این بدان مانَد که کسى اطراف خانهٔ خود گلزار برپا کند.پس هر بار نظر کند، گل و گلزار بیند، و دائماً در بهشت باشد
و چون بدِ یکى گفت، آن کس در نظر او مبغوض شد و چون از او یاد کند و خیال او پیش آید، چنان است که مار یا کژدم یا خار و خاشاک در نظر او آید.
پس اکنون که میتوانی در باغ و گلزار باشى، چرا در میان خارستان و مارستان مىگَردى؟!
همه را دوست بدار تا همیشه در گُلزار و گلستان باشى.
امام حسن بصری رَحِمَهُ الله:
ای فرزند آدم چه چیزی از دینـت نزدت گرامى ست، اگر نمازت را بی اهمیـت بپنداری!!!
[ شعب الإیمان للبیهقی | ٢٩٠٧ ]
وهب بن منبه رحمه الله:
"إِذَا سَمِعْتَ مَنْ يَمْدَحُكُ بِمَا لَيْسَ فِيْكَ، فَلاَ تَأْمَنْهُ أَنْ يَذُمَّكَ بِمَا لَيْسَ فِيْكَ."
اگر شنیدی کسی تو را برای چیزی که نداری ستایش میکند...
از این بترس که تو را برای عیبی که نداری سرزنش کند!
سير أعلام النبلاء، ج ۴، ص ۵۵۰.
ملک از خردمندان جمال گیرد و دین از پرهیزکاران کمال یابد. پادشاهان به صحبت خردمندان از آن محتاجترند که خردمندان به قربت پادشاهان.
"گلستان سعدی"
فضیل بن عیاض رحمه الله:
"من استحوذ عليه الهوى واتباع الشهوات انقطعت عنه موارد التوفيق."
«آنکه هوای نفس و پیروی از شهوات بر وی غالب شود، سرچشمههای توفیق را از دست میدهد».
روضة المحبین، ص ۴۷۹.
یحیی بن معاذ رازی رحمه الله:
هر اندازه محبت الله را داشته باشی، به همان اندازه هم مردم تو را دوست خواهند داشت،و هر اندازه از الله بترسی، به همان اندازه هم مردم از تو هیبت خواهند داشت،و هر اندازه به دستورات الله مشغول باشی، به همان اندازه هم مردم در کارهایت به تو کمک خواهند کرد.
رواه البیهقی فی شعب الایمان
حسن بصری رحمه الله:
هرکه چهار خصلت داشته باشد الله او را از شیطان حفظ نموده و از آتش در امان میدارد: آنکه نفس خود را هنگام
ترس و
طمع و
شهوت و
خشم
نگه میدارد.
[جامع العلوم والحکم]
امام حسن بصری رحمه الله:
«ای بندهی الله، آنکه تو را (از عواقب انجام گناه،جهنم و...) بترساند تا به امنیت برسی بهتر از کسی است که خیالت را راحت کند تا گرفتار ترس شوی».
[الزهد لأحمد بن حنبل]
عبدالله بن مسعود (رضی الله عنه) گفتهاند:
هرکس با خود بزرگ بینی به مردم ظلم کند الله او را خوار میکند و هرکس با خشوع و فروتنی تواضع کند الله مقام او را بالا می برد.
هرکس در دنیا الله را مدنظر داشته باشد الله در روز قیامت او را مدنظر خواهد داشت.
حلیة الاولیاء، ۱۳۸/۱
حارث بن قیس رحمه الله :
"إِذَا كُنْتَ فِي الصَّلَاةِ فَقَالَ لَكَ الشَّيْطَانُ: إِنَّكَ تُرَائِي، فَزِدْهَا طُولًا."
هرگاه در حال نماز بودی و شیطان به تو گفت (یعنی وسوسهات کرد) که داری ریا میکنی، نمازت را طولانیتر کن!
الزهد لابن المبارك، ص ۱۲، ش ۳۵.
امام شافعی رحمه الله:
هرگاه از " عُجْب " در عملت ترسیدی
به این فکر کن که رضایت چه کسی را می خواهی؟
و به چه نعمتی امید داری و به آن طمع کرده ای؟
و از چه عقوبتی فرار می کنی؟
هرکسی به اینها فکر کند عملش نزدش کوچک(کم ارزش) می شود .
" عُجْب"
یعنی اینکه فرد اعمال صالح خود را بی نقص و بزرگ و قبول شده بپندارد.
سیر أعلام النبلاء ج ۱۰ ص ۴۲
